نوع خط: نستعليق تعداد برگ: 162 تعداد سطر: 13 زبان: فارسي
آغاز: سزاوار ستايش و سپاس مبدعي است كه باقتضاي ذاتي كه در لسان صاحب...
توضيحات: مشتمل است بر 10 "فصل" و 20 "اصل" و 4 "نتيجه" وخاتمه به شرح زير:
فصل 1ـ در بيان پديد آمدن عقل كل و نفس كل بر سبيل اجمال ـ2ـ در افلاك و ترتيب ايشان ـ3ـ گردش افلاك و مدت دور هريكـ4ـ در بيان پيدا شدن عناصر و مكان هريك ـ5ـ در بيان تقسيم عناصر ـ6ـ در بيان كيفياتي كه لازم عناصرند ـ7ـ در بيان طبقات عناصر ـ8ـ دربيان شكل افلاك و عناصر و چگونگي ايستادن زمين ـ9ـ در بيان معني و حقيقت جسم ـ10ـ در بيان تقسيم جسم بسيط و مركب. ـ1ـ اصل اولدر استجالت عناصر ـ2ـ در سبب پيدا شدن بخار دخان ـ3ـ در بيان پيدا شدن باد ـ4ـ در بيان پيدا شدن ابر ـ5ـ در بيان تولد باران ـ6ـ در پديد شدنبرف ـ7ـ در تگرگ ـ8ـ حدوث نژم ـ9ـ در بيان پيدا شدن رعد ـ10ـ برق ـ11ـ صاعقه ـ12ـ كواكب منقصه و شهب شهاب ثاقب و كواكب و ذاتالاوثاب و كواكب ـ13ـ علامات حمرة ـ14ـ شمسيات ـ15ـ در حدوت نيازك ـ16ـ قوس قزح ـ17ـ پديد آمدن هاله ـ18ـ زلزله ـ19ـ بر آمدن وآواز زمين و بيرون آمدن باد و آتش از درون زمين ـ20ـ آب چشمه و كاريزو چاه.
نتيجه اول در پيدا شدن معادن كه اقسام آن حجرهاست و سيماب و ملحيات ـ2ـ در پيدا شدن نبات و نفس و قواي آن ـ3ـ در پيدا شدنحيوانات ـ4ـ در پيدا شدن انسان و بسياري از نكات و خاتمه.